الفيض الكاشاني
242
ترجمة الحقائق ( فارسى )
مىنمايد « 1 » مثل بنا كردن مسجدها و پلها و رباطها و بيمارستان و نصب ظرفهاى آب در سر راهها و غير اينها از وقفهايى كه از براى منفعت مسلمانان است و هميشه بعد از مرگ جارى و باقى مىباشد و تا روزگار بىشمار جلب بركت « 2 » دعاى صالحان مىكند . و تمامى اينها فايدههاى مال است در دين سواى [ m . b 56 ] فايدهها « 3 » كه در دنيا عجالةً مىدارد از خلاصى از خوارىِ سؤال و حقارت فقر و تحصيل عزّت و بزرگى در ميان مردم و تحصيل برادران و ياران و دوستان و وقار و وقع در دلها . و امّا آفات مال منقسم مىشود به دينى و دنيوى ؛ امّا آفات دينى بر سه نوع است : اوّل : آنكه به معصيتها مىكشاند زيرا كه شهوتها روز به روز تقاضاى چيزها مىكنند . و وقتى كه آدمى عاجز است گاه مىباشد كه معصيت نمى كند چنانچه گفتهاند : از جملهء عصمتها آن است كه آدمى دسترس نداشته باشد . و « 4 » هرگاه آدمى مأيوس باشد از نوع معصيتى « 5 » رغبت به آن معصيت نمىكند و اگر قدرتى در خود يابد رغبت به آن مىكند . و مال نوع قدرتى است كه باعث معصيت و فجور را به حركت « 6 » مىآورد « 7 » . اگر بنده موافق خواهشها عمل كند هلاك مىگردد و اگر صبر كند در سختىها مىافتد و صبر كردن با قدرت دشوارتر و فتنههاى هنگام خوشى عظيمتر از فتنههاى اوقات تنگى مىباشد . دوم : آنكه به تنعّم در مباحات مىكشاند و اين مرتبهاى است كه كم كسى با وجود مال ضبط خود كند . و صاحب مال كى قادر است كه نان جو بخورد و جامهء درشت بپوشد و ترك كند طعامهاى لذيذ را چنانچه حضرت سليمان درايّام پادشاهى مىكرد و
--> ( 1 ) . مىنمايد / a نمايد . ( 2 ) . a + و . ( 3 ) . فايدهها / a فايدههاى . ( 4 ) . a - و . ( 5 ) . a + كه . ( 6 ) . a + در . ( 7 ) . a + و .